🔴“Урьханы” гэх Б.Чинбат хамтарч ажиллах нэрээр бусдын бизнесийг дээрэмджээ

Өнөөдөр өмгөөлөгч Оюунбилэг хэвлэлийн хурал зарлаж, бизнес эрхлэгчдийн хоорондын гэрээний үүрэг, хамтын ажиллагааны явцад үүссэн маргаан болон хууль бус үйлдлүүдийн талаар олон нийтэд мэдээлэл хийлээ. 

Хоолны бизнес эрхэлдэг байсан, сүүлийн үед уул уурхайн салбарт ажиллаж буй Урьхан овогтой Чинбат гэх бизнес эрхлэгч байгааг өмгөөлөгч Оюунбилэг онцоллоо. Түүний хэлснээр, У.Чинбат нь хамтран ажиллаж буй хүмүүстэйгээ хэл амаа ололцож чаддаггүй бөгөөд өөрийн мэдэхээр аль хэдийн гурван ч хамтрагчаа хууль хяналтын байгууллагад өгч шалгуулсан байна. Мөн тэтгэвэртээ гарсан хэд хэдэн "хөрөнгөлөг хурандаа"- нараар өөрийгөө хүрээлүүлж, хууль хяналтын байгууллагыг гартаа оруулсан мэтээр ярьж, бусдыг сүрдүүлдэг болохыг тэмдэглэв.

400 гаруй килограмм алт олборлосон ч гэрээний үүргээ зөрчжээ

У.Чинбат нь өөрийн "Би Си Эйч Гоулд" (BCH Gold) компаниараа дамжуулан 2020 оноос хойш "Хамтын эх булаг" компанитай алтны уурхай дээр хамтран ажиллах гэрээ байгуулж, ашгаа 70:30 хувиар хуваарилахаар тохиролцжээ. Тэд 2020 онд анхны гэрээгээ байгуулж, дунд нь өөрчлөлт оруулан, улмаар 2025 онд дахин гэрээ байгуулсан байна. Энэ хугацаанд нийтдээ 400 гаруй килограмм алт олборлосон байна.

Гэвч У.Чинбат нь хамгийн сүүлд олборлосон 207 килограмм алтны АМНАТ (Ашигт малтмалын нөөц ашигласны төлбөр) болон бусад нөөцийн төлбөрүүдийг төлөөгүй байна. Гэрээ ёсоор алтыг зөвхөн Монголбанкинд тушаах ёстой байсан ч тус 207 килограмм алтыг Монголбанкинд тушаалгүй, холбогдох татваруудыг төлөлгүйгээр "Хамтын эх булаг" компанийг их хэмжээний хохиролд оруулжээ. Ингээд зогсохгүй хамтрагчаа буруутай мэтээр хууль хяналтын байгууллагад өгч, хоёр жил орчим хугацаанд шалгуулж байгаа аж.

"Торны цаана суулгаж байгаад гарын үсэг зуруулна" гэх дарамт, заналхийлэл

У.Чинбат нь гэрээлсэн талбайдаа олборлолт хийхгүй, Захиргааны хэргийн шүүх дээр маргаантай байгаа талбай руу орж ажилласан тул "Хамтын эх булаг" компаниас түүнтэй байгуулсан гэрээг цуцалсан байна. Гэрээ цуцлагдсаны дараа тэрээр хамтрагчаа дарамталж, "Хэрэв надтай дахин хамтарч ажиллах гэрээ байгуулахгүй бол чамайг торны цаана суулгаж байгаад гарын үсэг зуруулна" хэмээн заналхийлэх болжээ. Мөн "Хэрэв гэрээгээ байгуулчихвал чиний шалгагдаж байгаа хэргүүдийг хаалгаж өгч чадна" гэх мэтээр хууль хяналтын байгууллагын өмнөөс амлалт өгч, хэргийг хэн дээр нээж, хэнийхийг хаахаа шийддэг мэт аашилдаг байна.

Өмгөөлөгч Оюунбилэг хэлэхдээ: "Энэ хүн бол хамт хоол идэж байгаа тогоо руугаа өшиглөж явдаг увайгүй нэгэн. Түүний баруун, зүүн гар болж ажилладаг тэтгэвэрт гарсан хөрөнгөлөг хурандаа нар хууль хяналтын байгууллагад нөлөөлөхийг оролддог байж магадгүй. Иймд хууль хяналтын байгууллага, цагдаагийн мөрдөн шалгах хэлтсүүд зарим нэг хүний нөлөөнд авталгүй, хуульд заасан үндэслэл журмын дагуу ажиллах ёстой" хэмээн уриаллаа.

Зөвшөөрөлгүй нэгжлэг, хууль бус ажиллагаа ба 6.8 га талбайн хууль бус олборлолт

Сүүлийн нэг сарын хугацаанд Эрүүгийн цагдаагийн алба, Булган аймгийн цагдаагийн газар болон Экологийн цагдаагийн албанаас "Хамтын эх булаг" компанийн Булган аймгийн Бүрэнхангай суман дахь алтны лицензтэй талбайд хоёр ч удаа шалгалт хийсэн байна. Ингэхдээ "хойшлуулшгүй ажиллагаа" гэх нэрийдлээр, прокурорын зөвшөөрөлгүйгээр тус бүр 7 хоногийн хугацаатай ажиллагаа явуулжээ.

Түүнчлэн, тус компанийн объект руу нэвтэрч, үзлэг нэгжлэг хийхдээ сейфийг нь авч явахын тулд хаалгыг нь эвдсэн байна. Энэхүү прокурорын зөвшөөрөлгүй хийгдсэн ажиллагаануудын талаар өмгөөлөгчийн зүгээс холбогдох дээд шатны байгууллагуудад гомдол гаргаад байгаа аж.

Хамгийн ноцтой нь, У.Чинбат нь гэрээний бус буюу тусгай зөвшөөрөл нь цуцлагдсан 6.8 га талбайд өдөр шөнөгүй өрөмдлөг хийж, хууль бусаар алт олборлосон баримтууд, сансрын зураг болон бусад гэрэл зургууд байгааг өмгөөлөгч дэлгэв. Тэрээр өөрөө энэхүү хууль бус олборлолтыг хийчихээд, одоо хамтрагчаа хийсэн хэмээн гүтгэж, хуулийн байгууллагаар шалгуулж байгаа аж. Хачирхалтай нь, "Хамтын эх булаг" компаниас гаргасан гомдлыг хуулийн байгууллага хүлээж авч, хэрэг нээдэггүй мөртлөө У.Чинбатын гаргасан гомдлоор маш шуурхай шалгалт хийж байгааг өмгөөлөгч шүүмжлэв.

• Нэгдүгээрт: Бизнес эрхлэгчид хэнтэй хамтрахаа маш сайн судалж, У.Чинбат гэгч нь бусадтай хамтран ажиллаж чаддаггүй, хамтрагчаа элдвээр дарамталдаг хүн гэдгийг мэдэж, урьдчилан сэргийлээсэй гэж хүсэж байна.
• Хоёрдугаарт: Хууль хяналтын байгууллагын нэрийг барьж, бусдыг сүрдүүлэн, гэрээ байгуулахыг шаардаж байгаа увайгүй үйлдлийг таслан зогсоож, хуулийн дагуу үнэн зөвөөр шийдвэрлүүлэхэд оршино.