Их аварга Хакүхо М.Даваажаргал олон улсын болон Азийн сүмогийн холбоодын ерөнхийлөгчөөр сонгогдлоо

Монгол Улсын Хөдөлмөрийн баатар, Гавьяат тамирчин, мэргэжлийн сүмогийн 69 дэх ёкозүна Хакүхо М.Даваажаргал олон улсын болон Азийн сүмогийн холбоодын ерөнхийлөгчөөр сонгогдлоо.

Азербайжан Улсын нийслэл Баку хотноо болсон хурлаар Японы мэргэжлийн сүмогийн 69 дэх ёкозүна Хакүхо Мөнхбатын Даваажаргал Олон улсын сүмогийн холбоо (International Sumo Federation) болон Азийн сүмогийн холбооны ерөнхийлөгчөөр сонгогдсон байна. 

Ингэснээр Монгол Улсын нэрт бөх дэлхийн болон Азийн хэмжээнд сүмогийн спортыг хөгжүүлэх бодлого, стратеги, олон улсын хамтын ажиллагааг удирдан чиглүүлэх өндөр хариуцлагатай албыг хүлээн авч байгаа юм.

1992 онд байгуулагдсан Олон улсын сүмогийн холбоо нь сүмог дэлхий дахинд хөгжүүлэх, дэлхийн аварга шалгаруулах тэмцээн зохион байгуулах, улс орнуудын үндэсний холбоодын хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх чиглэлээр үйл ажиллагаа явуулдаг байгууллага юм. Тус холбоо нь олон орны үндэсний сүмогийн холбоодыг нэгтгэж, спортын олон улсын хөгжлийн бодлого, тэмцээн уралдааны зохион байгуулалтад чухал үүрэг гүйцэтгэдэг. 

Харин Азийн сүмогийн холбоо нь тивийн хэмжээнд сүмог хөгжүүлэх, тэмцээн уралдаан зохион байгуулах, үндэсний холбоодын хамтын ажиллагааг бэхжүүлэхэд чиглэн ажилладаг. Хакүхо М.Даваажаргал эдгээр хоёр байгууллагыг зэрэг тэргүүлэх болсноор сүмогийн олон улсын хамтын ажиллагаа, хөгжлийн бодлогод шинэ санаачилга гаргах, спортын цар хүрээг тэлэх боломж нэмэгдэж буй.

1985 онд Улаанбаатар хотод төрсөн М.Даваажаргал 15 настайдаа Японыг зорьж, мэргэжлийн сүмогийн ертөнцөд хөл тавьсан билээ. Тэрээр 2007 онд сүмогийн дээд цол болох ёкозүнад хүрч, улмаар спортын түүхэнд арилшгүй мөрөө үлдээсэн юм.

Хакүхо аваргын дэвжээн дээрх амжилтуудаас дурдвал:

• Дээд зиндаанд 45 удаа түрүүлсэн.
• Мэргэжлийн сүмод нийт 1,187 ялалт байгуулсан.
• Дээд зиндаанд 1,093 удаа ялсан.
• Дээд зиндаанд 16 удаа нэг ч уналгүй түрүүлсэн.
• Дараалан 63 барилдаанд ялалт байгуулсан.

Эдгээр амжилт нь түүнийг мэргэжлийн сүмогийн түүхэн дэх хамгийн агуу бөхчүүдийн нэг хэмээн үнэлэгдэхэд хүргэсэн юм.

Гэвч Хакүхо аваргын хувь нэмэр зөвхөн дэвжээн дээрх амжилтаар хязгаарлагдахгүй. Тэрээр зодог тайлсныхаа дараа сүмог олон улсын хэмжээнд хөгжүүлэх, залуу тамирчдад боломж нээх, дэлхийн спортын тавцанд эзлэх байр суурийг нь бэхжүүлэх зорилгоор ажиллаж байна. 

Сүмогийн олон улсын хөгжлийн хүрээнд Азийн наадам, Дэлхийн нүүдэлчдийн наадам болон Дэлхийн наадам зэрэг олон улсын спортын арга хэмжээнд оролцох боломжийг өргөжүүлэх нь чухал зорилтуудын нэг юм.

Японы Айчи муж, Нагоя хотод зохион байгуулагдах 2026 оны Азийн наадмын хүрээнд сүмог олон нийтэд сурталчлах, соёл, спортын хөтөлбөрөөр дамжуулан таниулах асуудал анхаарал татаж байна. Сүмог тивийн хэмжээний спортын томоохон арга хэмжээнд илүү өргөн хүрээнд оролцуулах нь цаашид Азийн наадмын албан ёсны медалийн төрөл болгох зорилгод чухал ач холбогдолтой.

Дэлхийн нүүдэлчдийн наадам-Киргизстан 2026

Нүүдэлчин ард түмнүүдийн уламжлалт спорт, соёлыг дэлхий дахинд таниулах зорилготой Дэлхийн нүүдэлчдийн наадам нь сүмог олон улсын үзэгчдэд хүргэх боломжийн нэг юм. Сүмогийн төрлийг ийм арга хэмжээнд сурталчлах нь бөхийн уламжлал, соёлын өвийг харилцан таниулахын зэрэгцээ олон улсын хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх ач холбогдолтой.

Дэлхийн наадам-Герман 2029

2029 оны долоодугаар сарын 19–29-нд ХБНГУ-ын Карлсруэ хотноо зохион байгуулагдах Дэлхийн наадмын хүрээнд сүмогийн оролцооны асуудал мөн анхаарал татаж байна. Олон улсын спортын томоохон арга хэмжээнүүдэд сүмогийн байр суурийг бэхжүүлэх нь тамирчдын өрсөлдөх боломжийг нэмэгдүүлж, дэлхийн олон оронд энэ спортыг хөгжүүлэхэд түлхэц өгөх юм. Урт хугацаандаа сүмогийн олон улсын хамрах хүрээг тэлж, Азийн наадам болон олимпын наадмын хөтөлбөрт багтаах зорилгыг урагшлуулахад олон улсын хамтын ажиллагаа чухал үүрэгтэй.

Нэгэн цагт Монголын хүү Японы сүмогийн дэвжээг эзэгнэж, бүх цаг үеийн дээд амжилтуудыг тогтоож байсан бол өнөөдөр дэлхийн болон Азийн хэмжээнд сүмог хөгжүүлэх үйлсэд манлайлах хариуцлагатай үүрэг хүлээж буй нь бахархам хэрэг юм.

Энэхүү сонгууль нь Хакүхо аваргын спортын замналын шинэ үе төдийгүй Монголын тамирчдын ур чадвар, манлайлал олон улсын тавцанд үнэлэгдэж буйн илэрхийлэл билээ.