Ойрхи Дорнодод нөхцөл байдал хурцадсанаар АНУ болон Иран шууд мөргөлдөөний ирмэгт ирлээ
2026 оны 3-р сарын 14-ний өглөө Багдад дахь АНУ-ын Элчин сайдын яамны нисдэг тэрэгний буудалд пуужингийн цохилт өгснөөр Ойрхи Дорнодын бүс нутагт хурцадмал байдал дээд цэгтээ хүрлээ. АНУ-ын Ерөнхийлөгч Трамп Ираны Харг арал дээрх газрын тосны дэд бүтцийг "устгана" хэмээн заналхийлж, долоо хоног үргэлжилсэн шууд мөргөлдөөний дараа хариу арга хэмжээ авахаа мэдэгдэв. Үүнтэй зэрэгцэн Израиль улс Ираны Тебриз хотын үйлдвэрлэлийн бүсийг яаралтай нүүлгэн шилжүүлэх тушаал гаргасан нь дайн өргөжих аюулыг нэмэгдүүлж байна.
Ерөнхийлөгч Трампын зүгээс Ираны эсрэг авч хэрэгжүүлэх цэргийн ажиллагаа нь тус улсын эдийн засгийн гол тулгуур болсон газрын тосны салбарт чиглэж байгааг онцолсон юм. Харг арал нь Ираны түүхий тосны экспортын дийлэнх хувийг дамжуулдаг стратегийн чухал цэг бөгөөд үүнийг устгах нь бүс нутгийн эрчим хүчний хангамжид ноцтой хохирол учруулах эрсдэлтэй. Одоогоор АНУ-ын Элчин сайдын яаманд болсон халдлагын улмаас учирсан хохирлын хэмжээг нарийвчлан тогтоохоор ажиллаж байна.
Израиль улс Ираны Тебриз хотын үйлдвэрлэлийн бүсэд оршин суугчдыг яаралтай нүүлгэн шилжүүлэх тушаал өгсөн нь цэргийн ажиллагаа Ираны нутаг дэвсгэр рүү гүнзгийрэх дохио боллоо. Энэхүү алхам нь сүүлийн нэг долоо хоногийн турш үргэлжилсэн талуудын хоорондох шууд зэвсэгт мөргөлдөөнийг шинэ шатанд гаргаж байна. Олон улсын ажиглагчид энэхүү нүүлгэн шилжүүлэлтийг Израилийн зүгээс хийх агаарын цохилтын бэлтгэл байж болзошгүй хэмээн таамаглаж байгаа юм.
Зэвсэгт мөргөлдөөнөөс үүдэн дэлхийн зах зээл дээр газрын тосны үнэ огцом өсөх төлөвтэй байна. Ормузын хоолой нь мөргөлдөөний гол бүс хэвээр байгаа тул ирэх долоо хоногт шатахууны үнэ, тэр дундаа дизель түлшний үнэ литр тутамдаа 19 песогоор (P19) нэмэгдэх төлөвтэй байгааг шинжээчид анхаарууллаа. Эрчим хүчний тээвэрлэлтийн гол зам хаагдах эрсдэл нь дэлхийн эдийн засагт инфляцын дарамт учруулах гол хүчин зүйл болоод байна.
Ойрхи Дорнодын энэхүү хямрал нь зөвхөн бүс нутгийн аюулгүй байдал бус, дэлхийн геополитикийн тэнцвэрт байдалд томоохон сорилт болж байна. Цаашид АНУ болон түүний холбоотнуудын авах хариу арга хэмжээ, мөн Ираны зүгээс үзүүлэх эсэргүүцэл нь нөхцөл байдлыг бүрэн хэмжээний дайн руу хөтлөх үү, эсвэл дипломат замаар намжих уу гэдгийг шийдвэрлэх юм. Олон улсын хамтын нийгэмлэг нөхцөл байдлыг анхааралтай ажиглаж, хурцадмал байдлыг намжаах арга замыг эрэлхийлж байна.
Сэтгэгдэл (0)
Уншигч та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын нэр төрд халдахгүй, ёс бус, бүдүүлэг үг хэллэг ашиглахгүй байж, өөрийн болоод хүний үзэл бодлыг хүндэтгэнэ үү.