Хорт хавдрын шалтгаант нас баралтаар дэлхийн 185 орныг тэргүүлсэн хэвээр байна

Өнөөдрийн байдлаар Монгол улс хорт хавдрын шалтгаант нас баралтаар дэлхийн 185 орноос нэгдүгээрт эрэмбэлэгдсэн хэвээр байгааг Хавдар судлалын үндэсний төвөөс мэдээллээ. 2025 оны жилийн эцсийн тоо баримтаар улсын хэмжээнд 4,774 хүн энэ өвчний улмаас амь насаа алдсан нь өмнөх онтой харьцуулахад бага зэрэг өссөн үзүүлэлт болж байна. Энэхүү статистик мэдээлэл нь нийгмийн эрүүл мэндийн салбарт тулгамдаж буй хамгийн хурц асуудал хэвээр байгааг дахин нотоллоо.

Өнгөрсөн онд нийт 8,169 шинэ тохиолдол бүртгэгдсэн нь 2024 онтой харьцуулахад 154 тохиолдлоор нэмэгджээ. Харамсалтай нь, нас барж буй таван хүн тутмын нэг нь хорт хавдрын шалтгаантай байгаа бөгөөд хүйсийн хувьд эрэгтэйчүүдийн нас баралтын түвшин эмэгтэйчүүдээс бараг хоёр дахин өндөр байна. Энэ нь амьдралын буруу хэв маяг, хорт зуршил болон эмнэлэгт хожуу хандаж буйтай шууд холбоотой гэж мэргэжилтнүүд тайлбарлаж байна.

Өвчлөлийн бүтцийг нарийвчлан авч үзвэл элэгний хорт хавдар дэлхийн дунджаас хэд дахин өндөр буюу жагсаалтыг тэргүүлж, ходоодны хорт хавдар удаалж байна. Түүнчлэн уушги, улаан хоолой, умайн хүзүүний хавдар зонхилон тохиолдож байгаа нь нийт өвчлөлийн 62.3 хувийг эзэлж байгаа юм. Эдгээр тоон үзүүлэлт нь зөвхөн нийт нас баралтаар зогсохгүй тодорхой төрлийн хавдруудаар ч дэлхийд дээгүүр бичигдэх үндсэн шалтгаан болж байна.

Хэдийгээр нас баралтын түвшин өндөр хэвээр байгаа ч эерэг өөрчлөлтүүд ажиглагдаж эхэллээ. Тухайлбал, арван жилийн өмнө хавдрын эрт илрүүлэг дөнгөж 20 орчим хувьтай байсан бол 2025 онд энэ үзүүлэлт 40 орчим хувьд хүрчээ. Урьдчилан сэргийлэх үзлэг, оношлогоо сайжирсны үр дүнд хавдартай гэж оношлогдсон иргэдийн 41 хувь нь таваас дээш жил амьдарч байгаа нь эмчилгээний чанар, хүртээмж нэмэгдсэнийг илтгэж байна. Мөн тусламж үйлчилгээний төвлөрлийг сааруулах зорилгоор орон нутагт салбар эмнэлэг нээгдсэн нь хүн амын тодорхой хэсэгт үйлчилгээг ойртуулсан чухал алхам боллоо.

Эцэст нь дүгнэхэд, дэлхийд тэргүүлэх шалтгаан болж буй гол хүчин зүйл нь хожуу оношлогоо бөгөөд нийт тохиолдлын 60-65 хувь нь хожуу шатандаа илэрч байна. Гэсэн хэдий ч олон улсын байгууллагуудтай хамтран хэрэгжүүлж буй эмийн хүртээмжийг сайжруулах стратеги болон эрт илрүүлгийн идэвхтэй ажиллагаа нь ирэх жилүүдэд нас баралтын түвшинг бууруулах бодит боломжийг бүрдүүлэх хүлээлттэй байна.

Эх сурвалж:

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHngFWvPMSPbx7JHiTEud2ZyBPe-tKD4QYT8x7M5_HZEr_Zo47_eN0Wf7Oc_qeLxrc2Ao1dUJPLVHA22Ua81OjdnqQpZ39Ft3iOWvoa_r-yaZpEXpI9b2Fh

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHahuNpNYxg1MB0axRhDtJT2-lIdCMLNBcLOfmNBCjKeJanO9A3NaRRb1m6aMh4xLQ8Ft1xch6faKla6VDmCxQ8dXyJqYTvYUmICiE3rZC4gILkPNq7

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQH9oIJwi8iX7IokcJbM8YuFr5_nz0x0VTPLzIOeE0EAQtq1ssFOBQnZUfMJ2SFBGoUnTUBr9mUDIjl8T-eQjbajBgSu5j3unbVqgOhXpUeZrKJH8lRfA2jpPg==

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQEgp_KBM93TBymllP8c-2KLJw3J6OamNBmwUaRyhCM2YEAC03OqmvMBKEIFLhb52iqRZcwDBsf2VANhIeBTfJlLMFbMLmhhCe5FI8TJlW9ygjMlPoXk22c0kVe6cFkXDpsipiTa24J37UaGGL1LnQ1XT2B2c3xzqWiw4oozwHAGng7nIsI=

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQFAIo7_nmbQw25fJj6dE3bXTz6uChwFjX-eLmP9ju6ooZ0gsMhwSqMMUAmRCGIkLK7aNVJdpu0PPUB78Pkvc6TMRBUtFkQZtl2PVhz3lBtkdReJEt7YV10GyLxPOz_0AzIixwOXdVA9CxebQ6KQA1Nw16FrMIlFLmyA4GEwKU1BG-K1h9hXF68hHmscXlqBW-Cp4w==