Аятолла Хаменеи АНУ-д хандан бүс нутгийн дайн дэгдэх эрсдэлтэйг санууллаа

2026 оны хоёрдугаар сарын 1-ний өдөр Ираны Дээд удирдагч Аятолла Али Хаменеи Тегеран хотноо болсон Исламын хувьсгалын ойн арга хэмжээний үеэр АНУ-д хандан хатуу мэдэгдэл хийлээ. Тэрээр хэрэв Америкийн тал цэргийн ажиллагаа эхлүүлбэл энэ нь зөвхөн хоёр улсын хооронд бус, бүс нутгийг хамарсан томоохон дайн болж хувирахыг анхааруулсан байна. 86 настай шашны тэргүүн Иран улс дайн эхлүүлэх сонирхолгүй ч гадны халдлагад өртвөл "хүнд цохилт" өгөхөд бэлэн гэдгээ онцолсон нь олон улсын анхаарлыг татаад байна.

Энэхүү мэдэгдэл нь Иранд өрнөж буй дотоодын үймээн самуун болон Вашингтоны зүгээс ирж буй шахалт дээд цэгтээ хүрсэн үед гарч байна. Тус улсад өнгөрсөн оны арванхоёрдугаар сараас эхлэн эдийн засгийн хямрал, мөнгөн тэмдэгтийн уналтыг эсэргүүцсэн бүх нийтийн жагсаал өрнөж, хүний эрхийн байгууллагуудын мэдээлснээр 6,700 гаруй хүн амь үрэгдээд байгаа юм. АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Ираны Засгийн газар жагсагчдын эсрэг хүч хэрэглэж байгааг эрс буруутгаж, цэргийн цохилт өгөхөөр заналхийлсэн нь нөхцөл байдлыг улам хурцатгав.

Цагаан ордон үг хэлээр зогсохгүй бодит цэргийн хүчээ Ойрхи Дорнодод зузаатгаж эхэлжээ. Ерөнхийлөгч Трамп Арабын тэнгист "USS Abraham Lincoln" нисэх онгоц тээгч хөлөг онгоц тэргүүтэй цохилтийн бүлгийг байрлуулж, Ираныг цөмийн хөтөлбөрийн асуудлаар шинэ хэлэлцээрт хүрэхийг шаардаж байна. Трамп Хаменеигийн анхааруулгад хариу өгөхдөө хэрэв тохиролцоонд хүрч чадахгүй бол хэний зөв болохыг удахгүй харах болно гэсэн утгатай мэдэгдэл хийсэн нь сөргөлдөөнийг улам гүнзгийрүүлэв.

Хоёр талын сөргөлдөөн дэлхийн эдийн засагт ч нөлөөлөх эрсдэлтэй байна. Ираны зэвсэгт хүчин дэлхийн газрын тосны худалдааны гол судас болох Ормузын хоолойд байлдааны сумтай цэргийн сургуулилалт хийхээр төлөвлөж байгаа нь АНУ-ын Төв командлалын анхаарлыг татаж байна. Хэдийгээр өнгөрсөн онд Израильтай хийсэн мөргөлдөөний үеэр Ираны цэргийн хүчин чадал тодорхой хэмжээгээр суларсан ч АНУ-ын бүс нутаг дахь баазуудад аюул учруулах пуужингийн нөөцтэй хэвээр байгааг барууны шинжээчид сануулж байна.

Одоогоор Катарын Ерөнхий сайд Тегеранд айлчилж, талуудын хооронд зуучлах оролдлого хийж байгаа ч үр дүн тодорхойгүй байна. Ираны удирдагч дотоодын эсэргүүцлийг "төрийн эргэлт хийх оролдлого" гэж үзэн байр сууриа чангатгаж, АНУ цэргийн дарамтаа нэмэгдүүлж байгаа нь 2026 оны эхний улиралд Ойрхи Дорнодод томоохон мөргөлдөөн дэгдэх эрсдэлийг хамгийн өндөр түвшинд хүргэлээ.

Эх сурвалж:

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQFi4PmNvFc21ESMmoJqv3adNljgWNAbDvMthMh3DTPQ6ZKMaHk1X7iot-zM76_53RtWA_nCVm7L1DC7eK7JmoBlRwSeBV4PvR2Jm7aRs7FvpubY1HP6l4EvJNlnEDhWEBqhorJoeIkIEsp8oeL9c38VAQ3Sl3pkEXn1xVjeIDWpu96jytOuaK4rEtMT6ghncuIe8eW3WSAcETb72BwFBQqjlfGGpd6X0U3CYAUV4Ue9oBV7

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQG_1zc8aP7Qq8cysaIAEyuJjspX0A9x5uLavh0TQErCdJsJTelB7ZFXoh4KR0cE0NkDR79SFBmUgwysVZZrQTGg9CIxelPS9pRpQ12f40TIUdguZoNG5ZcqsmGxL19KZ2peYYrdQLp5uSGRI8Nvz49AgQj5MxEitAHqXX0Iun0iJXzOs5qzbBFIqN3N4C4=

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHPggOlcu2SwIkp2MWKiIy-ZuZp6mpjIa3jtDdd8k0od0iLV7wBrZRxgTltYIc_tEC9dFP84tqYsSKNP49GA09dWReEAOgCLgzFmcE7KfEVD-NWr701YkpluqwuUemKiyvA6kAKErjMpBJz4CDp6o-Nz2BBuulfT9m4R5NZntrppv0f-4EUApJ2iEWA3j_ArcLdRz_f53ZsI_k-VE5Rk00JvU-R

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQG4i7-Xi9bNZWrW-oC3jbojXAPK98Msc6C80g-VxLqC37xvlC2plP2l2khlY90X3XFiAN5rCiS64oSGCZJCZjE3A57uu_qIoLE744vdBcWq0fZ6VTXwoEW39bjWlYCTLqex2ODbrU-UW0J91A==

• https://vertexaisearch.cloud.google.com/grounding-api-redirect/AUZIYQHWV7NrYZ55uaKe1FmW2xT4YcBaOaovtwK2iR-L9Dq137EeMFMyAENuu6mYSQcGK696_M4WcUFa_5PtSov3ecOHQhpja_QMqWAgORMsghNYpA_Vkh8HlNE6BRSuI0lVa9K4kW0VBt0t4HV8Q-tOcEGdhf7cTMBZbOos8RL5PY725MsxHhjnKLwzgE2ceVluCNArf6TuHRHdTvtt_2I=